🔥*“सेवेतून घडलेलं नेतृत्व… जळगाव ग्रामीणचा विश्वास – प्रतापराव पाटील”*🔥

लेख 2

*“सेवेतून घडलेलं नेतृत्व… जळगाव ग्रामीणचा विश्वास – प्रतापराव पाटील”*

समाजाच्या वेदना ओळखून त्यावर निस्वार्थपणे उपाय करणारे नेतृत्व आजच्या काळात दुर्मिळ झाले आहे. अशा परिस्थितीत जळगाव ग्रामीण मतदारसंघात एक नाव सतत आशेचा किरण बनून उभे राहते, ते म्हणजे प्रतापराव गुलाबराव पाटील. पालकमंत्री गुलाबराव पाटील यांचे सुपुत्र ही ओळख असली तरी प्रतापरावांनी वडिलांच्या पावलावरपाऊल ठेवत स्वतःच्या कार्यातून निर्माण केलेली स्वतंत्र ओळख अधिक ठळक आहे. त्यांनी नेहमीच “मी कोणाचा मुलगा आहे” यापेक्षा “मी कोणासाठी उभा आहे” हे कृतीतून सिद्ध केले आहे.

महात्मा गांधींचा विचार आहे, “स्वतःला शोधायचे असेल, तर स्वतःला इतरांच्या सेवेत हरवून टाका.” या विचाराचे जिवंत उदाहरण म्हणजे प्रतापराव पाटील. ‘GPS ग्रुप’च्या माध्यमातून त्यांनी उभारलेले आरोग्यसेवेचे जाळे हे केवळ उपक्रम नसून एक सामाजिक चळवळ ठरले आहे. गेल्या चार ते पाच वर्षांत मंत्री गुलाबराव पाटील यांच्या मार्गदर्शनाने व कार्यकर्त्यांच्या मदतीने अठरा हजारांहून अधिक ज्येष्ठ नागरिकांच्या डोळ्यांच्या शस्त्रक्रिया पूर्णपणे मोफत करून देणे हे अभूतपूर्व कार्य आहे. पनवेल येथील नामांकित रुग्णालयात या शस्त्रक्रिया करून अनेकांना नवदृष्टी देण्यात आली. या संपूर्ण प्रक्रियेत रुग्णांकडून एक रुपयाही न घेता सर्व खर्च उचलणे ही त्यांची सेवाभावी वृत्ती दर्शवते. “जिन आंखों में अंधेरा था, वहां रोशनी भर दी, किसी के जीवन की सुबह उन्होंने फिर से कर दी,” या ओळी त्यांच्या कार्याचे सार स्पष्ट करतात.

आरोग्य क्षेत्रापुरतेच त्यांचे कार्य मर्यादित राहिले नाही. अपघातग्रस्तांना तातडीने मदत, अॅम्बुलन्सच्या माध्यमातून जीव वाचवण्याचे प्रयत्न, वेळोवेळी रक्तदान शिबिरांचे आयोजन तसेच संकटाच्या वेळी धावून जाणारा माणूस म्हणून त्यांची ओळख निर्माण झाली आहे. लोकांना खात्री असते की, गरजेच्या क्षणी प्रतापभाऊ नक्की उभे राहतील.

शेतकऱ्यांच्या प्रश्नांबाबतही त्यांनी संवेदनशील भूमिका घेतली आहे. शेतकऱ्यांचे कैवारी पालकमंत्री गुलाबराव पाटील यांच्या प्रेरणेतुन धरणगाव तालुक्यात CSR फंडातून नाला खोलीकरणाची मोठी मोहीम राबवून त्यांनी पाण्याच्या प्रश्नावर ठोस उपाययोजना केली. सुमारे सहाशे किलोमीटरचे उद्दिष्ट ठेवून सुरू केलेल्या या मोहिमेत शंभर किलोमीटरचे काम पूर्ण झाले आहे. विशेष म्हणजे या कामासाठी शासनाचा एक रुपयाही खर्च झालेला नाही. तज्ज्ञांकडून सर्वेक्षण करून सुमारे पंचवीस लाख रुपयांचा निधी खर्च करण्यात आला. डॉ. ए. पी. जे. अब्दुल कलाम यांनी म्हटले आहे, “स्वप्न ते नसते जे झोपेत दिसते, स्वप्न ते असते जे तुम्हाला झोपू देत नाही.” शेतकऱ्यांसाठी काहीतरी करण्याचा त्यांचा ध्यास या विचाराचे प्रतीक आहे.

शिक्षण क्षेत्रातही त्यांनी उल्लेखनीय योगदान दिले आहे. स्वतः साध्या परिस्थितीत सायकलवरून शिक्षण पूर्ण केलेल्या प्रतापरावांना शिक्षणाचे महत्त्व चांगलेच समजले. त्यामुळे ‘GPS ग्रुप’च्या माध्यमातून मराठी व इंग्रजी माध्यमांच्या शाळा सुरू करून गरीब व गुणवंत विद्यार्थ्यांना मोफत शिक्षणाची संधी उपलब्ध करून दिली. “ज्याने स्वतः अडचणी अनुभवल्या, तोच दुसऱ्यांचा मार्ग सोपा करतो,” ही भावना त्यांच्या कार्यातून प्रकर्षाने जाणवते.

समाजातील वंचित घटकांसाठी त्यांनी विविध उपक्रम राबवले आहेत. दिव्यांगांना पाचशेहून अधिक ट्रायसिकलचे वाटप, आत्महत्याग्रस्त शेतकऱ्यांच्या कुटुंबांना मदत, शैक्षणिक साहित्य व बियाण्यांचे वाटप अशा अनेक माध्यमांतून त्यांनी समाजाला आधार दिला आहे. छत्रपती शिवाजी महाराजांचा “रयतेच्या सुखासाठी राज्य असावे” हा विचार त्यांनी आपल्या कार्यातून साकार केला आहे.

आज त्यांच्या वाढदिवसानिमित्त त्यांच्या कार्याचा मागोवा घेताना एक गोष्ट स्पष्ट होते — प्रतापराव पाटील हे केवळ पदावर असलेले नेता नाहीत, तर जनतेच्या आयुष्यात सकारात्मक बदल घडवणारे एक सेवाभावी व्यक्तिमत्त्व आहे. “काम ऐसा करो कि पहचान बन जाए, और माणूस असा बना की लोकांना आधार वाटेल,” या विचारांची प्रचिती त्यांच्या कार्यातून येते. त्यांच्या पुढील वाटचालीसाठी ईश्वरचरणी प्रार्थना !

*(अजिंक्य प्रदीप जोशी)* प्रिन्सिपल
भाऊसाहेब गुलाबराव पाटील सीनियर कॉलेज, पाळधी